همه آنان که با روایات تاریخ اسلام سروکار دارند، واقدی را میشناسند. در اینکه او بسیار پرکار بوده است، تردیدی نیست؛ اما «علمیبودن» او به معنای ویژهای است که در این مقاله به آن پرداختهایم. او وابستگی مکتبی خود را حفظ میکند و در تعلیم و تربیت و امر دین و مذهب نظر خود را دارد؛ با این حال میکوشد به روشهای علمی وفادار باشد. در نقادی هم در مقایسه با دیگر راویان اخباری تاریخی و هم از نظر بهکارگیری روشهای ویژه در رتبه نخست قرار دارد. این نقادی در انتخاب اخبار بر اساس موازین علمی و نیز بهکارگیری پارهای از روشهای تحقیق رایج در آن عهد که صدالبته خودش ابتکاراتی هم دارد، خود را نشان داده است؛ گرچه وفاداری به روش علمی، مانع از آن نشده است که او یک مورخ معتقد و باورمند به اصول و مبانی دینی و مذهبی خود نباشد. او مانند همه مورخان اسلام برای اثبات برتری اسلام تاریخ میگوید. در این نوشته سعی کردهام برای نقطهنظراتی که ارائه شده است، نمونههای روشنی از منابع به دست دهم.
)