ارزیابی اعتبار کتاب مزار عبدالله اصمّ

نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده

10.22081/jap.2026.80051

چکیده

عبدالله بن عبدالرحمن اصم مسمعی (د. حدود 220ق) کتابی حدیثی در موضوع زیارت امام حسین (ع) داشته است که اصالت روایات آن در دروان متقدّم مورد انکار ابن‌غضائری و نجاشی قرار گرفته است؛ در دوران متأخر نیز آقایان سیستانی، مددی و شبیری در اصالت آنها تردید کرده‌اند. 26 روایت از کتاب مزار او باقی مانده است. اغلب این روایات بسیار بلند هستند و جز سه روایت، هیچ‌یک از آنها سندی موازی با اصم برایشان یافت نمی‌شود و متفرد هستند. همچنین شواهد داستان‌پردازی در روایات او زیاد است. به نظر می‌رسد با بررسی متنی تفصیلی روایات مزار اصم، روشن می‌شود که این روایات آکنده از کلیشه‌ها و ادبیات خاص اصم است و باید برساخته و پرورش‌یافتۀ او باشد. همچنین به نظر می‌رسد که اسناد ظاهراً مستقل برای آن سه روایت، در‌واقع متّکی بر حدیث اصم باشد؛ازاین‌رو تمام 26 روایت او منفرد هستند.

کلیدواژه‌ها