امامت و ولایت در محاق ترجمه‌ای جدید از قرآن کریم: «نقدی بر ترجمه محمدعلی کوشا»

نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده

10.22081/jap.2026.80050

چکیده

ترجمه جدید قرآن کریم همراه با شرح‌، به دست فاضل محترم،‌ جناب محمدعلی کوشا و گروه همکار، پس از ده سال تلاش با استقبال علاقه‌مندان و نیز برخی منتقدان روبرو شد؛ چنان‌که پیش‌تر در همین نشریه نقدها و پاسخ‌هایی منتشر شده است. آنچه پیش رو است، نقدی متفاوت و از نگاه کلامی و تفسیر و معطوف به ارزیابی این ترجمه از چشم‌انداز باورهای رایج و مستند شیعی است که به باور ناقد، در «محاق» برخی برداشت‌ها و باورهای خاص مترجم محترم در هر دو بخش ترجمه و شرح قرار گرفته است؛ بی‌آنکه دست‌کم عمده‌ای از خوانندگان و مراجعان به ترجمه، به این ناسازگاری‌ها یا بخشی از آنها واقف شوند و طبعاً این ترجمه را از این منظر در سیاق سایر ترجمه‌ها و تفاسیر شیعی قلمداد می‌کنند و این خود نوعی «إغراء به جهل» است.
برای نشان‌دادن رویکرد متفاوت اما رنج‌آور مترجم محترم در تفسیر و ترجمه آیات و چگونگی به «محاق» رفتن موضوع بسیار مهم امامت و ولایت، ده مورد از مهم‌ترین آیات که در نگاه متکلمان، محدثان و مفسران امامیه بخش عمده‌ای از مستندات باورهای شیعی در موضوع امامت و ولایت اهل‌بیت (ع) است، محور بحث قرار گرفته است؛ آیات «تطهیر»، «مودت»، «تبلیغ امامت»، «اکمال دین»، «اولی‌الأمر»، «ابتلاء»، «ولایت»، «خمس و انفال»، «فیء» و «ذی‌القربی». چنان‌که در بخش پایانی نشان داده‌ایم که رویکرد یادشده درباره آیات اختصاصی فضایل اهل‌بیت (ع) نیز وجود دارد؛ آیاتی مانند آیه «یطعمون الطعام» در سوره انسان و آیه «و من عنده علم الکتاب» در سوره رعد.